يئنيليکچي دوشونجه و شاعيرلر
گيوم آپولينئر چئويرن: ائراي جانبئرک
شاعير، يئني جوشغولار کشف ائدن کيمسه دير؛ بو يئني جوشغولارا دؤزمک چتين ده اولسا هر ساحه ده شاعير اولونا بيلر؛ يئتر کي اينسان ماجراچي اولسون و تاپيب چيخارماغي گؤزه آلسين.
صنعتين وسايطي و واسيطه لريني مئيدانا گتيرن شئي اوچون، خيالا دالماياجاق بير بوللوغون آزادليغي ايچينده اولدوغوموزو اوميد ائده بيلريک. شاعيرلر بو گون، بو آنسيکلوپئديک آزادليغين شاگيردليک دؤورونو ياشاييرلار. ايلهام ساحه سينده آزادليقلاري؛ بير تک صحيفه ده ان موختليف وسايط لري اله آليب ايشله ين، ان اوزاق اؤلکه لرده آت قاچديران گونده ليک بير قزئتين آزادليغيندان داها آز گئنيش دئييل. تئلئفونون، تئلسيز تئلقرافين و کوسموس قارشيسيندا آرتيق اوتانجاقليغي قالمايان هاواچيليغين وار اولدوغو بير چاغدا، شاعير هئچ اولماسا عئيني آزادليغا نه اوچون صاحیب و مجبوري اولماسين سواليني اؤز اؤزوموزه سوروشماليييق.
کاينات کيمي، توپلولوق کيمي، ميلت کيمي کومپلئکس {پيچيده} وارليقلاري، تئزليک و آسانليقلا تک سؤزله ايضاح ائتمه يي ورديش حالينا گتيرميشدير دوشونجه لر. حال بو کي تئزليک و آسانليغين شعرده چاغداش معنادا قارشيليقلاري يوخدور. شاعيرلر بو بوشلوغو دولدورماق مجبوريتينده ديرلر و اونلارين ساختا شعرلري، اورتاق شکيلده تئرمينلر کيمي بير آرايا گتيريلميش اينجه (پلاستيک) بير ديره صاحیب اولان يئني اؤزلوکلر يارادار.
اينسان، ماشين دئييلن بو چاشديريجي وارليقلارلا ايچلي ديشلي اولدو. سونسوز درجه ده کيچيک اولانلارين ساحه سيني ديديک ديديک ائتدي. يئني ساحه لر ده اينسانين خيالي نين فعاليتينه آچيلير. بو دا سونسوز اولاراق بؤيويون و اولاجاغي خبر وئرمه نين ساحه لريدير.
يئنيليکچي دوشونجه نين کومپلئکس، دورغون، ساختا و دونموش اولدوغونو سانمايين. طبيعتين نيظاميني بئله ايزله ين شاعير، شيشيريلميش بوش سؤزلردن تاماميله خيلاص اولدو. آرتيق ايچيميزده واگنئر آلمانياسي'نين او نهنگ کيمي جوشومجولوغونون بير طرفه بوراخيلميش کؤهنه گئييميني اؤزلريندن اوزاغا آتديلار؛ اونون گؤز آلدادان پارلاقليغينا آلداناراق، ژان ژاك روسو قدر دير وئرميشديک.
صنعت آنجاق، گونون بيرينده کاينات عئيني اقليم آلتيندا ياشاسا، اينسانلار عئيني شکيلده تيکيلميش سيغيناجاقلاردا اوتورسالار، عئيني سؤيله ييشي داشييان عئيني ديلي دانيشسالار، ميللي اولماقدان خيلاص اولاجاق؛ بو دا هئچ بير زامان اولماياجاق. ائتنيک و ميللي فرقليليکلر ادبي ايضاحاتين چئشيدلييني دوغورار و قورونماسي لازيم اولان دا ايندي بو موختليفليکدير.
چاغداش بير شاعير بير طياره نين خومورتولاريني قلمه آلديغيندا، هر شئيدن اول، ذئهنيني گئرچه يه آليشديران شاعير آرزوسونا صاحیب اولماق لازيمدير. شاعيرين حقيقت احتيراسي اونو هاراداسا علمي دئييله بيله جک قئيدلر آلماغا ايتله ير؛ اگر شعر اولاراق اورتايا قويماق ايسته ييرسه بونلار هر زامان گئرچه يين گئريسينده قالاجاق، دئيک کي قولاق آلداديجي اولاجاق.
يئنيليکچي دوشونجه، اينساني، بير گله جکدن خبر وئريجي نين سعيي ايچينه گيرمه يه مجبور ائدير.
ايندي بونون اوچوندور کي يئنيليکچي دوشونجه يه گؤره حاضيرلانميش اثرلرين چوخوندا گله جکدن خبر وئريجي ليين ايزلريني تاپا بيليرسينيز. حياتين و خيالين تانريسال اويونلاري يئني بير شعرسل ائتکين لييي تاماميله سربست بوراخير.
شعر و ياراديجيليق، اولسا اولسا تک بير شئي دير ائله ايسه؛ اينسانين يارادا بيلدييي اؤلچوده، ايجاد ائدن، يارادان آدامدير دئيه شاعيري آدلانديرماق لازيمدير. شاعير، يئني جوشغولار کشف ائدن کيمسه دير؛ بو يئني جوشغولارا دؤزمک چتين ده اولسا هر ساحه ده شاعير اولونا بيلر؛ يئتر کي اينسان ماجراچي اولسون و تاپيب چيخارماغي گؤزه آلسين.
چاغداش شاعيرلر ياراديجي، کشف ائديجي و گله جکدن خبر وئريجي ديرلر؛ صاحیب اولدوقلاري اورتاقلاشمانين ان بؤيوک فايداسي اوچون دانيشديقلاري زامان سؤيله ديکلري نين آراشديريلماسيني ايستيرلر. افلاطونا دوغرو دؤنرلر و اونا يالوارارلار؛ رئسپوبليکادان سوروب چيخاريلسالار بئله هئچ اولماسا اونلارا قولاق آسيلار.
يئنيليکچي دوشونجه، هر شئيدن اول، دوستورلارين (فورموللار) ائستئتيزمي نين و بوتون بير مودابازليغين دوشمنيدير. بئله سي بير مکتبه قارشي دؤيوشمکدن کنار دئييل. چونکي اؤزو بير مکتب اولماق ايسته مز آمما سيمگه چيليکدن و دوغالچيليقدان (ناتوراليزم) بو يانا بوتون مکتبلري احاطه ائدن بؤيوک آخينلاريندان بيري دير ادبياتين. چاغي نين آيدينليق قاوراياجيليغي اوچون؛ کايناتين ايچي و ديشاريسي مؤضوعسوندا يئني گؤروشلر گتيرمک اوچون، اؤن آياق اولوجو دوشونجه نين يئرلشمه سي اوچون دؤيوشر...
يئنيليکچي دوشونجه، ياشاديغيميز چاغين يئنيليکچي دوشونجه سيدير عئيني زاماندا. چاشديريجيليقلار قونوسوندا وئريملي (محصولدار) اولان بير چاغ. شاعيرلر، گله جکدن خبر وئريجيلييه؛ بو هئچ جور ائوجيللشديريله بيلمه ين اله اوووجا سيغماز قيسراغا بنزه ين شئيه بويون اَيديرمک نيتينديلر.
• آذربايجان تورکجه سينه اويغونلاشديران: همت شهبازي
يازار هـ.شهبازی یکشنبه 1387/12/04
ساعت 0:59 /لینک/(نقل با قيد منبع وبلاگ آزاد است)
آخرین نوشته ها
متینلرآراسی ايليشگيلر : کوبيلاي آکتولوم
ویجدان تميزليیي: همت شهبازی
مليحه عزيزپور {شعرلری اوزَرینه}
شعر و گئرچکليک:hilmi yavuz
سهندیه ده آخان وارلیغیمیز : قادر جعفری
فرئدريك نيچه : زردوشت بئله دئدي- 6
Əziz Səlami: Şeirlər
گئجه : آفاق مسعود ( Afaq Məsud)
عؤهده ليين مرحله لري: همت شهبازی
سایین "دوشرگه" وئبلاگی نین اوخوجولاری
درباره وبلاگ

بو وئبلاگ ادبی - نظری وئبلاگ دیر بو ساحه لرده بوتون یازی لاری قبول ائده رک یازارلارین اؤز آدلاریلا یایماغا حاضیردیر
( نقل مطالب با قید منبع وبلاگ آزاد است )
فهرست اصلی
آرشیو موضوعی
تنقید(tənqid)
شعر (şeir)
حئکایه (hekayə)
مقاله (məqalə)
دانیشیق (danlşlq)
دوشونجه (duşuncə)
کیتاب (kitab)
سؤزلوک (sözlük) (فلسفه، ادبيات، اجتماعي)
اوشاق ادبیاتی (uşaq ədəbiyatl)
گونده لیک (gündəlik)
LATİNCƏ
نقد شعرمعاصر آذربایجان کیتابیندان
هادی قاراچایی بورادان اوخویون: qara@lyse.net
هادی قاراچای: "بئچه لر بانلایاندا" و "باداملیقلار"
مدرن شعر آنلاییشی (modern şeir anlaylsl)
كيان خياو - ي بورادان اوخويون
چئویری بوتاسی (çeviri butası)
کلاسیک ادبیات
ƏRSƏN ƏRƏL"İ burdan oxuyun
پیوندهای روزانه \ bağlantları
sözün sözü
دوشرگه لاتینجه DÜŞƏRGƏ LATİNCƏ
CAHAN
یازی (ناصر مرقاتی)
آواوا (ناصر منظوری)
تونقال (بهروز صدیق)
بایقوش (لاله جوانشیر)
bağlantılar
یئنی لیک
یاشماق
محمد فضولی
دكتر رضا براهني
GƏLƏCƏK GÜN
CAHAN
Cavanşir Yusifli
gelecekdeki kechmish zaman(yusifli)
yenilik.azeriblog
آلما یولو
ایواز طاها
قیویر زیویر
تاریخ آذربایجان
جیققیلی باخچا
ساری گلین
محمد صبحدل
مهیار علیزاده
آنار ( فرهاد شهبازی)
آنار شهبازی ( سایت )
چاغمور
şiir akademisi
tümgazeteler
dergibi
felsefeekibi
topgreatdeals
almaqezeti
bizimki
شعرچلنگی
milliyet
zaman
radikal
جیزماقارا (رامین جهانگیرزاده)
تارلالار (دومان اردم)
سؤزوموز
ماهنی زنگانلی
kitabxana-az
Dünya Ədəbiyyatı Xəzinəsi
lit.az
مغان ارس
alatoran
آذر تورک
حبيب ساهير
اوختای
آذربایجان
bloglar.tumblr
سهند
ekitap
turkfelsefesi
فولکلور (حمید شهانقی)
اسماعیل خرمی
یاغیش (آیدین آراز)
رسول ملک زاده
ياشاييش (دانلود)
kultaz
azad yazarlar ocağı
səlim babullaoglu
azyazar
izedebiyat
kitab.tk
ائلياد موسوي
صياد فيضي
قرنفيل
چنلي تئل
بهنام نوشيرواني
ماياك (حميد آصفي)
چوخورلار
modernpoem (ادبيات جدي)
نادر الهي
sima ənnaği
Fəxri Uğurlu
cavidan
rəbiqə nazimqızı
رضا كاظمي
گونئي آذربايجان وبلاگلاري
طوغرول آتاباي
eyvaz taha
əsəd cahangir
asiman
zahir əzəmət
محمود مهدوي
اوچلوك
آيدين يارين
felsefe tarihi
تبريزده فضولي آدينا
آذربايجان يازارلار بيرلييي
موغانيميز
جاهان (عرب اليفباسيندا)
آدالار (وحيد طلعت)
آيدين فرنگي
حامد رحمتي
آلما يولو (شعرلر)
əziz səlami (bulaq)
Qeshem Necefzade (sayt)
Qeshem Necefzade) türkcə şeirle)
Ulker Ucqar
زنگين
آتيلا اسكنداني
شاعيرلر
دكتر حسن اكبري (برهان)
ولي محمدپور
şairane
آلقيش عمي
اورمو.بیراولمالی
تازه های ادبی
بانک مقالات ادبی
كتابفروشي دانشجو
رسول يونان
دوندورولموش آنيلار
turkukbiz
بير شهر هاراي
خانه كتاب
ناغیل
اينك فلسفه
demokratiya evi
dədə qorqud
داملالار
صاباحا يول
بهرام سورگون
محمدرضا راثي پور
تنقيد (نادير ازهري)
مغان اينفو
رضا همراز
ايشيق سوي
موغان اوغلو
سعيد نعيمي
اوستون لينك
م. ووقار
حمید جباری
آلقیش
شعیر تارلاسی (ف.فرجزاده)
شعر بیر دونیادیر
مهرعلی علیپور
محمود ابراهیمی
محمد نوین (باراز)
مرتضی جودت
هورولر
دوشون!..
قارانقوش
اوشاقلار باغچاسی
اوزون کوچه
edebiyyat.tk
نوشته های پیشین
آبان 1388
مهر 1388
مرداد 1388
تیر 1388
خرداد 1388
اردیبهشت 1388
فروردین 1388
اسفند 1387
بهمن 1387
دی 1387
آذر 1387
آبان 1387
مهر 1387
شهریور 1387
مرداد 1387
تیر 1387
خرداد 1387
اردیبهشت 1387
فروردین 1387
اسفند 1386
بهمن 1386
دی 1386
آذر 1386
آبان 1386
مهر 1386
شهریور 1386
مرداد 1386
تیر 1386
طراح قالب
POWERED BY